Gia tài ảnh tư liệu quý báu của nhiếp ảnh gia Trần Văn Lưu ra mắt dưới dạng sách
Nhân kỷ niệm 70 năm ra đời của Hội Văn nghệ Việt Nam — tổ chức tiền thân của các hội Văn học Nghệ thuật ngày nay — NXB Kim Đồng, với sự phối hợp của gia đình nhiếp ảnh gia Trần Văn Lưu, đã trình làng cuốn sách ảnh Văn nghệ và kháng chiến qua ống kính Trần Văn Lưu.
Cuốn sách hội tụ gần 200 bức ảnh nghệ thuật và tư liệu tiêu biểu nhất của Trần Văn Lưu, phác thảo chân thực chân dung các văn nghệ sĩ kháng chiến và sinh hoạt văn nghệ trong giai đoạn chống Pháp. Đây cũng là cơ hội để bạn đọc hiểu hơn về cuộc đời một nhiếp ảnh gia có nhiều đóng góp nhưng chưa được biết đến rộng rãi.
Nhiếp ảnh gia khắc ghi ký ức văn nghệ kháng chiến
Trần Văn Lưu được mệnh danh là "Người khắc ghi lịch sử văn nghệ kháng chiến". Ông gia nhập cuộc kháng chiến từ những ngày đầu và bắt đầu ghi lại hình ảnh văn nghệ sĩ từ khi Hội Văn nghệ Việt Nam mới thành lập.
Sống đời sống của người trong cuộc, cảm nhận sâu sắc tâm hồn người nghệ sĩ, Trần Văn Lưu đã thông qua ống kính lưu lại chân dung của những văn nhân một thời với đầy đủ cá tính, hào hoa và bản sắc riêng của từng người.
Những khoảnh khắc lịch sử không thể nào quên
Khó lòng quên được những hình ảnh đã trở thành biểu tượng: bảy văn nghệ sĩ đứng trước trụ sở Hội Văn nghệ ở Xóm Chòi (Thái Nguyên), cảnh chia tay lên đường ra mặt trận, hình ảnh kịch sĩ Thế Lữ trong trang phục hóa trang, nhạc sĩ Văn Cao ôm đàn ghi ta, hay nhà văn Nguyễn Tuân ngậm chiếc tẩu thuốc quen thuộc...
Ít người biết rằng chính Trần Văn Lưu là tác giả của những bức ảnh tư liệu nghệ thuật vô giá ấy. Hàng chục năm trôi qua, và phải đến tận 15 năm sau ngày ông mất, cuốn sách ảnh này mới chính thức được giới thiệu đến bạn đọc.
Tư liệu lịch sử và tinh hoa nghệ thuật hòa quyện
Văn nghệ và kháng chiến qua ống kính Trần Văn Lưu là công trình biên soạn tỉ mỉ và nghiêm túc, kết tinh ở hai giá trị sâu sắc: giá trị tư liệu lịch sử hiếm có và giá trị nghệ thuật nhiếp ảnh đặc sắc.
Nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam, nhận xét: "Cuốn sách là bộ sưu tập những bức ảnh vô cùng quý giá về nhiều gương mặt văn nghệ sĩ nổi tiếng thời kháng chiến, giúp tái hiện sinh động không gian sống và sáng tác của họ. Qua đó, ta cũng thấy được cuộc đời và sự nghiệp của nhiếp ảnh gia Trần Văn Lưu — chưa được đánh giá đúng mức nhưng thật đáng được trân trọng."
200 trang ảnh — hành trình về một thời văn nghệ hào hùng
Qua 200 trang sách khổ lớn, bạn đọc được gặp lại những gương mặt văn nghệ tiêu biểu: Thế Lữ, Xuân Diệu, Nguyễn Tuân, Tô Ngọc Vân, Tố Hữu, Nguyễn Huy Tưởng — những con người đã sống và sáng tạo trong không khí hào hùng của thời văn nghệ gắn với kháng chiến. Từ sinh hoạt đời thường, bệnh viện giữa rừng cho đến buổi chào cờ Thiếu sinh quân, tất cả đều hiện ra thật sống động.
Cuốn sách còn nhắc đến địa chỉ văn hóa 11 Hàng Bông — nơi ở của gia đình Trần Văn Lưu và là điểm hội ngộ của nhiều văn nghệ sĩ đến giao lưu. Từ những tình bạn sâu sắc và những tháng ngày thăng trầm bên nhau, ống kính của ông đã ghi lại những khoảnh khắc quý giá, khắc rõ cái tôi riêng biệt của từng nghệ sĩ và những mảnh hiện thực sống động nhất của cuộc kháng chiến.
Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng gần 300 bức ảnh và tư liệu mà Trần Văn Lưu để lại vẫn giữ nguyên giá trị và tầm quan trọng đối với nền văn nghệ và lịch sử nghệ thuật dân tộc Việt Nam.
Tìm đọc tại: Đại Đạo Viện.