Tại Hội sách Hà Nội chiều 3/10, bà Maria Benimeo — đại diện văn hóa của Đại sứ quán Italy tại Hà Nội — đã có buổi giao lưu cởi mở với độc giả, chia sẻ những thông tin thú vị về tình hình dịch thuật và trao đổi sách giữa Italy và Việt Nam trong những năm gần đây.
Bà Maria Benimeo tiết lộ, O barra O hiện đang giữ vai trò là đơn vị xuất bản chuyên về văn học Việt Nam tại Italy. Nhà xuất bản này đã hoàn thành việc dịch sang tiếng Italy 10 tựa sách từ tiếng Việt, bao gồm tiểu thuyết lừng danh Số đỏ của Vũ Trọng Phụng, tập truyện Mong manh như tia nắng của Lê Minh Khuê và nhiều tác phẩm của nhà văn Nguyễn Huy Thiệp.
Ngược chiều, trong bốn thập niên vừa qua đã có 135 tựa sách Italy được dịch sang tiếng Việt. Gần như toàn bộ các tác giả nổi tiếng của Italy đều đã xuất hiện trên kệ sách Việt Nam, từ những gương mặt thời trung cổ và phục hưng như Dante Alighieri, Giovanni Boccaccio, Niccolò Machiavelli, Alessandro Manzoni, Luigi Pirandello, Edmondo De Amicis, cho đến những tên tuổi thế kỷ XX như Alberto Moravia, Carlo Cassola, Italo Calvino, Eduardo De Filippo, Cesare Pavese, Gianni Rodari, Umberto Eco, Dacia Maraini.
Bên cạnh đó, nhiều nhà văn trẻ Italy — kể cả những người đã từng đặt chân đến Việt Nam như Alba de Cespedes, Susana Tamaro, Federico Moccia, Donato Carrisi, Beppe Severgnini, Oriana Fallaci, Niccolò Ammaniti, Alessandro Baricco, Gianrico Carofiglio — cũng đã được giới thiệu và lan tỏa rộng rãi tại đây.
Bà Maria Benimeo lý giải, phần lớn các tác phẩm Italy trước đây tiếp cận độc giả Việt qua các bản dịch trung gian tiếng Anh, Pháp hoặc Đức. Phải đến sau năm 2003 — năm lớp học tiếng Italy đầu tiên ra đời tại Việt Nam — một số tác phẩm mới được chuyển ngữ trực tiếp từ tiếng Italy, chẳng hạn Những câu chuyện thành Rome của Alberto Moravia, Tử tước chẻ đôi của Italo Calvino và Aeneid — Những cuộc phiêu lưu của Aeneas.
Nhìn nhận về toàn cảnh và viễn cảnh, bà Maria Benimeo đã phân tích cả những lợi thế và thách thức trong lĩnh vực dịch thuật và phổ biến sách Italy tại Việt Nam, trên các phương diện dịch giả, nhà xuất bản, phân phối và tái bản.
Về điểm mạnh, số lượng dịch giả tiếng Italy tiềm năng ngày một dồi dào hơn, có chương trình đào tạo chuyên sâu, nhiều chuyên gia sẵn sàng cố vấn, và tệp độc giả Việt ngày càng mở rộng. Trong khi đó, những trở ngại vẫn còn bao gồm rào cản bản quyền, thiếu vắng hiệp hội chuyên nghiệp, đội ngũ dịch giả chưa làm toàn thời gian, thiếu chiến lược phát triển dài hơi và thị trường sách Italy tại Việt Nam vẫn chưa thực sự lớn mạnh.